Nieuws
Jun 2026
De aanpak van schoolverzuim verandert de komende jaren. Met de nieuwe 'Wet terugdringen schoolverzuim' verschuift de focus van reageren naar voorkomen en vroegsignaleren. De Tweede Kamer heeft het wetsvoorstel op 7 april 2026 aangenomen; de beoogde inwerkingtreding is 1 januari 2027 (onder voorbehoud).
Voor scholen betekent dit een andere manier van kijken en werken: schoolaanwezigheid wordt leidend.
Wat verandert er?
De wet richt zich op het eerder in beeld krijgen en voorkomen van verzuim en schooluitval.
Voor VO-scholen zijn dit de belangrijkste wijzigingen:
Verplicht verzuimbeleid
Elke school moet een samenhangend en preventief verzuimbeleid hebben.
Brede en systematische registratie
Scholen registreren alle vormen van verzuim (ook ziekte) en analyseren deze actief.
Eerder signaleren en handelen
Scholen kunnen en moeten eerder signaleren en zo nodig eerder schakelen met leerplicht.
Meer nadruk op analyse en gesprekken
Oorzaken van verzuim worden actief onderzocht, met inzet op passende interventies vóór escalatie.
Aangescherpte vrijstellingen
Vrijstellingen worden beter onderbouwd en vaker tijdelijk van aard.
Intensievere samenwerking
Scholen werken nauwer samen met gemeenten, leerplicht en partners.
Wat betekent dit in de praktijk?
De kern van de verandering is een andere manier van werken:
van verzuim → naar aanwezigheid
van melden → naar voorkomen
van losse acties → naar structureel en planmatig handelen
Dit vraagt van scholen onder andere:
- een sterke koppeling tussen registratie, analyse en interventie
- inzet op vroegsignalering binnen de school
- en een gezamenlijke aanpak met partners rondom de leerling
Aansluiting op het jaarplan SWV VO Zuid-Kennemerland
De wetswijziging sluit direct aan bij de koers van het SWV VO ZK. In het jaarplan 2026–2027 is schoolaanwezigheid benoemd als preventieve strategie, met nadruk op vroegsignalering en gezamenlijke verantwoordelijkheid.
Binnen het jaarplan werken scholen gezamenlijk aan:
De nieuwe wet versterkt deze lijn en ondersteunt de beweging binnen het SWV: van curatief naar preventief, en van reageren op verzuim naar sturen op aanwezigheid en ontwikkeling.
Tegelijkertijd sluit de wet aan bij het uitgangspunt van het SWV dat scholen samen verantwoordelijk zijn voor alle jongeren. De nadruk op samenwerking met gemeenten, leerplicht en partners versterkt de gezamenlijke aanpak die in het jaarplan is uitgewerkt, onder andere in de samenwerking met onderwijs en jeugdhulp.
De wetswijziging biedt daarmee niet alleen nieuwe verplichtingen, maar ook een duidelijke ondersteuning van de koers die het SWV al heeft ingezet richting inclusiever onderwijs, vroegsignalering en gezamenlijke verantwoordelijkheid voor schoolaanwezigheid.
Het Steunpunt Passend Onderwijs werkt aan een praktische toolkit om scholen te ondersteunen in bovenstaande ontwikkelingen.